Lao động nước ngoài có bắt buộc đóng BHXH không?
Có. Người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam theo hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ 1 năm trở lên, có giấy phép lao động hoặc chứng chỉ hành nghề hợp lệ, thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc (trừ chế độ bảo hiểm thất nghiệp) và BHYT bắt buộc như lao động Việt Nam, với tỷ lệ đóng tương tự: doanh nghiệp đóng 17,5% BHXH + 3% BHYT, người lao động đóng 8% BHXH + 1,5% BHYT.
Hậu quả khi không đóng hoặc đóng thiếu BHXH
Khi cơ quan BHXH hoặc thanh tra lao động phát hiện doanh nghiệp không đóng, đóng không đủ số người thuộc diện bắt buộc, hoặc đóng không đúng mức tiền lương, doanh nghiệp phải:
- Truy đóng đầy đủ số tiền BHXH còn thiếu cho toàn bộ thời gian vi phạm.
- Nộp lãi chậm đóng tính trên số tiền chậm đóng theo lãi suất do cơ quan BHXH công bố.
- Chịu xử phạt hành chính theo quy định về vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, BHXH — mức phạt tính theo tỷ lệ phần trăm trên tổng số tiền phải đóng và số lượng người lao động vi phạm, có thể lên đến hàng trăm triệu đồng với doanh nghiệp có nhiều lao động nước ngoài.
- Trường hợp trốn đóng với số tiền lớn, kéo dài, có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự theo quy định pháp luật.
Vì sao doanh nghiệp FDI dễ mắc lỗi này?
- Nhầm lẫn rằng lao động nước ngoài chỉ cần đóng thuế TNCN, không cần BHXH.
- Không cập nhật kịp thời khi hợp đồng lao động của chuyên gia nước ngoài được gia hạn vượt mốc 1 năm.
- Dùng đơn vị tư vấn không chuyên về lao động nước ngoài, bỏ sót nghĩa vụ đăng ký.
Cách phòng tránh rủi ro
Doanh nghiệp nên rà soát định kỳ danh sách lao động nước ngoài, đối chiếu thời hạn hợp đồng và giấy phép lao động, đồng thời sử dụng dịch vụ tính lương thuê ngoài hoặc EOR để đảm bảo đóng đúng, đóng đủ BHXH - BHYT cho cả lao động Việt Nam và lao động nước ngoài, tránh bị truy thu bất ngờ khi có đợt thanh tra.
Lao động nước ngoài làm việc dưới 1 năm có cần đóng BHXH không? Thông thường không bắt buộc nếu hợp đồng lao động dưới 1 năm, nhưng cần theo dõi sát vì khi gia hạn hợp đồng vượt mốc 1 năm, nghĩa vụ đóng BHXH phát sinh ngay từ thời điểm đó.
Doanh nghiệp tự phát hiện và chủ động truy đóng có được giảm nhẹ xử phạt không? Việc chủ động khắc phục trước khi bị thanh tra phát hiện thường được xem là tình tiết giảm nhẹ, nhưng vẫn phải truy đóng đầy đủ và nộp lãi chậm đóng theo quy định.